Memento

Leonard Shelby żyje wyłącznie w krótkich odcinkach teraźniejszości, które rozpadają się, zanim zdąży zbudować z nich ciągłą opowieść. Po napadzie, w którym zginęła jego żona, stracił pamięć krótkotrwałą. Pamięta wszystko sprzed tragedii, ale nie potrafi zatrzymać nowych wspomnień, dlatego buduje własny system przetrwania: zdjęcia polaroidowe, notatki, tatuaże i zasady, które mają zastąpić zaufanie do umysłu. Jego celem jest odnalezienie człowieka odpowiedzialnego za śmierć żony. Brzmi to jak klasyczna historia zemsty, ale Memento szybko odbiera widzowi wygodę zwykłego śledztwa. Leonard nie tylko szuka prawdy, on musi nieustannie przypominać sobie, dlaczego jej szuka, komu wierzy i co przed chwilą uznał za fakt. Wokół niego pojawiają się Teddy i Natalie, osoby pomocne lub manipulujące, czasem jedno i drugie naraz. Film opowiada o pamięci jako fundamencie tożsamości, ale pokazuje też, jak łatwo człowiek może oszukać samego siebie, gdy bardzo potrzebuje sensu. Najbardziej niepokojące nie jest to, że Leonard zapomina. Najstraszniejsze jest podejrzenie, że jego notatki mogą być równie kruche jak wspomnienia, które miały zastąpić. Konstrukcja filmu, prowadzona fragmentami i odwrócona przeciw przyzwyczajeniom widza, sprawia, że odbiorca zostaje wciągnięty w podobną niepewność. Tak jak Leonard, składa rzeczywistość z okruchów i zbyt późno zauważa, że każdy okruch mógł zostać podsunięty.